پنهان کاری مسوولان سیرجانی پیرامون آب مایع حیات!
تا دیروز با خبر کشف جسد در سد خشک تنگوییه مانور تبلیغاتی میدادند و امروز پشت محرمانگی و غیرعلنی شدن پنهان میشوند و مردم و رسانهها را نامحرم میانگارند!
شورای شهر سیرجان این هفته با دعوت از رییس اداره آب و فاضلاب و رییس شرکت آب منطقهای سیرجان پیگیر موضوع کمیت و کیفیت آب سیرجان شد. مساله آب سد تنگوییه و بردن سرچشمههای تغذیهی آن در ارتفاعات چهارگنبد به معدن مس، مساله جایگزینی آب چاهها با آب سد برای مصرف شرب مردم سیرجان و میزان آرسنیک اش. آن وقت این موضوعات به این مهمی را از مردم پنهان میکنند! جلسهی شورا این هفته غیر علنی برگزار شد. بعد ازجلسه ی مشترک هم هیچ کدام از طرفین حاضر به شفافیت برای افکار عمومی نشدند و پاسخگوی خبرنگاران نبودند! در حالی که آب به حیات مستقیم یک شهر و سلامت شهروندانش بستگی دارد.
این روزها که سکوتِ مصلحتسنجانهیِ مسوولانِ سیرجان، بر سرنوشتِ «آب» شهر سایه انداخته، باید پرسید: در پشتِ درهای بسته شورای شهر چه میگذرد که حتا «حیاتِ مستقیم» مردم و «سلامتِ عمومی» شهروندان هم تابِ علنی شدن ندارد؟
شورای شهر در جلسهای غیرعلنی، میزبان رؤسای اداره آب و فاضلاب و شرکت آب منطقهای بوده است. موضوع؟ مسئله حیاتیِ کیفیت و کمیتِ آب شرب و سرنوشتِ سد تنگوییه. اما خروجیِ این جلسه چیست؟ «هیچ». سکوتِ محض و فرار از پاسخگویی به خبرنگاران. این در حالی است که وقتی پای آرسنیک و منابعِ آبیِ یک شهرِ در حالِ توسعه در میان است، غیرعلنی بودنِ جلسه نه یک «مصلحت اداری»، بلکه دهنکجی به حقِ دانستنِ مردم است.
تراژدیِ سرچشمهها؛ اولویتِ معدن بر سلامتِ شهر؟
انتقالِ سرچشمههای تغذیهکننده سد تنگوییه در ارتفاعات چهارگنبد به سوی پروژههای معدنی (معدن مس)، زخمی کهنه است که گویی در تاریکیِ اتاقهای دربسته در حالِ عمیقتر شدن است. این یک پرسشِ بنیادی است: آیا سد تنگوییه که باید پشتوانهی تأمینِ آبِ پایدارِ شربِ سیرجان باشد، در حالِ احتضار است؟ آیا با دور کردنِ سرچشمهها، ما در حالِ «تشنه نگهداشتنِ شهر» برای «سیراب کردنِ چرخدندههایِ تولید» هستیم؟ اگر این منابع متعلق به مردم و اکوسیستم منطقه است، به چه حقی و با کدام مجوزهای زیستمحیطی، حیاتِ انسانی قربانیِ استخراج میشود؟
مگر سال گذشته در سفر معاون وزیر به تخت گنبد بهبهانی قول انتقال آب خلیج فارس برای صنایع مس در ارتفاعات چهار گنبد را داد. امروز اما بعد از گذشت یک سال نه تنها خبری از حتا آغاز چنین لولهکشیئی نیست که تازه مسائل و مشکلات در عین اهمیت، پش جلسات غیرعلنی از مردم پنهان هم میشود؟!
سناریوی خطرناکِ چاهها و هیولایِ پنهان: آرسنیک
شایعاتِ مربوط به کیفیتِ آب و وجودِ آرسنیک در آب چاههایی که جایگزینِ سد میشوند، مسئلهای نیست که بشود با «مهرِ محرمانگی» از کنارش رد شد. آرسنیک یک شوخیِ کوچک نیست؛ یک تهدیدِ مزمن برای سلامتِ نسلهای آیندهیِ سیرجان است. اگر مسوولان در جلسه با شورای شهر به این نتیجه رسیدهاند که وضعیتِ آب نگرانکننده است، مخفیکاری نه تنها گرهی را باز نمیکند، بلکه عمقِ فاجعه را بیشتر میکند. آیا مسوولان میترسند از اینکه افکار عمومی متوجه شود آبِ لولهکشیِ خانههایشان به استانداردهای سلامت نزدیک نیست؟
شورای شهر یا اتاقِ فکرِ معدنداران؟
شورای شهر، به عنوانِ نمایندگانِ مستقیمِ مردم، وظیفهاش «شفافسازی» است، نه تبدیل شدن به «اتاقِ امنِ مسوولانِ اجرایی» برای فرار از پاسخگویی. چرا پس از اتمام جلسه، هیچکدام از اعضای شورا یا مدعوینِ دولتی، به جای کلیگویی حاضر به مصاحبه دربارهی جزییات ماجرا و تنویرِ افکار عمومی نشدند؟ این رفتارهایِ غیرشفاف، بدبینیِ تاریخیِ مردم را نسبت به مسوولانِ شهری دوچندان میکند. وقتی پای آب و سلامت در میان است، «غیرعلنی» کردنِ جلسات یعنی شما چیزی برای پنهان کردن دارید که از خشمِ مردم میترسید.
آقایانِ مسوول در شورای شهر، آب و فاضلاب و آب منطقهای؛ بدانید که آب، کالایِ لوکس نیست که بتوانید بر سرِ قیمت و انتقال و کیفیتش پشتِ درهای بسته توافق کنید. این مایهیِ حیاتِ مردم است. شهروندانِ سیرجان حق دارند بدانند چه مقدار از منابعِ آبِ شیرینِ آنها صرفِ صنایع میشود و چه میزان آرسنیک و آلایندههای احتمالی در آبِ جاری در خانههایشان وجود دارد.
سکوتِ شما، نشانه ضعف است. جامعهیِ مدنی و رسانههایِ مستقلِ سیرجان، این بازیِ «حقیقتِ پنهان» را نمیپذیرند. اگر پاسخی ندارید، یعنی باید نگران بود؛ و اگر پاسخی دارید و پنهان میکنید، یعنی به اعتمادِ عمومی خیانت کردهاید. شفافیت، حداقلِ وظیفهیِ شماست؛ پیش از آنکه این «بحرانِ بیآبی و بیکیفیتی»، به یک «بحرانِ سلامتِ همگانی» تبدیل شود.